Radio Kaszëbë – Twoje radio na Kaszubach - News RSS

„Najważniejsi są czytelnicy" - mówi laureat Kaszubskiej Nagrody Literackiej

Fri, 23 Oct 2026 14:50:00 +0000

Dariusz Majkowski został laureatem tegorocznej Kaszubskiej Nagrody Literackiej za powieść fantasy „Pòd òkã Jastrë. Wòjna”. Pisarz i były dziennikarz Radia Kaszëbë doceniony został przez kapitułę konkursu organizowanego przez Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie oraz samorząd województwa pomorskiego

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 23.10.2026

Wyjątkowe wyróżnienie dla kaszubskiej literatury

Tegoroczna edycja Kaszubskiej Nagrody Literackiej przyniosła wielki sukces Dariuszowi Majkowskiemu. Kapituła konkursowa postanowiła przyznać mu to prestiżowe wyróżnienie za drugą część cyklu fantasy – powieść „Pòd òkã Jastrë. Wòjna”.

Odniesienie sukcesu w literaturze kaszubskiej to powód do ogromnej dbałości o jakość tworzonych historii. Laureat, który przez lata tworzył m.in. popularne pozycje dla dzieci oraz adaptacje klasyki, nie kryje satysfakcji z przyznanego wyróżnienia.

Od książek dla dzieci po rozbudowane fantasy

Dariusz Majkowski jest doskonale znany czytelnikom oraz słuchaczom Radia Kaszëbë, w którym przez lata pracował jako redaktor. W jego dorobku autorskim i współautorskim znajdują się m.in. takie pozycje jak „Przigòdë Remùsa. Na pùstkòwiu” czy uwielbiana przez najmłodszych seria książek o „Werónce”. Jednak to właśnie rozbudowana powieść z gatunku fantasy skradła serca członków jury.

Jak podkreśla sam laureat, „nagrody są niezwykłym docenieniem pracy twórczej, choć najważniejsi zawsze pozostają czytelnicy":

„Ksążczi pisze so dlô czëtôńców, nie dlô ekspertów, jaczich znajażów! Jeżle kapituła, zestawionô z lëdzy, chtërnë mają wiôlgą wiédzã ò lëteraturze na całim swiece, rozsądzëła, że mòja ksążka zasłëżëła na tak wôżnô lëteracką nôdgrodã, no to nie je drãgô dzys nie bëc bùsznô.” - pòdkreslëwô Dariusz Majkòwsczi, pisôrz.

Prestiżowa nagroda samorządu i muzeum

Kaszubsko Nagroda Literacka została ustanowiona przez samorząd województwa pomorskiego, a jej bezpośrednią organizacją zajmuje się Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie.

Autor: Sylwia Bartosik
Opracowanie: Weronika Koszałka
Fot. Samorząd Województwa Pomorskiego

CZYTAJ WIĘCEJ

Wojewódzki Turniej KGW w Czarne. Wielki finał już w sobotę!

Fri, 23 Oct 2026 12:51:00 +0000

W najbliższą sobotę, 28 października o godzinie 10:00 w hali sportowej w Czarne odbędzie się 21. Turniej Kół Gospodyń Wiejskich Województwa Pomorskiego. W rywalizacji wezmą udział reprezentacje wyłonione we wcześniejszych etapach powiatowych, które powalczą o tytuł najlepszego KGW w regionie. Na uczestników i kibiców czeka widowiskowe widowisko pełne kulinarnych zachwytów, humoru oraz muzyki

Najlepsze Koła Gospodyń Wiejskich Pomorza w jednym miejscu

Wydarzenie w powiecie człuchowskim zgromadzi liderki i liderów lokalnych społeczności z całego województwa pomorskiego. Aby zdobyć uznanie jurorów, reprezentacje kół będą musiały wykazać się wszechstronnymi umiejętnościami i ogromną pomysłowością.

„Na uczestników i publiczność czeka pięć wyjątkowych konkurencji: koktajle warzywno-owocowe z własnych ogrodów, pokażą również na tablicy, czym mogą się pochwalić i z czego są dumne, w konkurencji modowej królować będzie czerń i biel, nie zabraknie też scenek kabaretowych pod hasłem „Z igły widły”, a na finał – rap po naszemu i piosenka pod tytułem „Życie na wsi twarde jest”. Będzie się działo! Nie musicie być członkami Kół Gospodyń Wiejskich, by być z nami." – przypomina Aleksander Mach, dyrektor Pomorskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Lubaniu.

Szef PODR zaprasza do kibicowania wszystkich mieszkańców regionu. Aby wziąć udział w wydarzeniu i wspierać swoich faworytów, nie trzeba należeć do żadnej organizacji.

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 23.10.2026

Pięć widowiskowych konkurencji. Od mody po rap

Organizatorzy przygotowali pięć zróżnicowanych zadań, które sprawdzą pomysłowość i dystans uczestników do siebie.

W programie zmagań znajdą się:

Kulinaria: przygotowanie autorskich koktajli warzywno-owocowych z wyhodowanych we własnych ogrodach zbiorów,
Prezentacja KGW: przygotowanie tablicy ukazującej najważniejsze osiągnięcia i powody do dumy danej społeczności,
Moda: pokaz kreacji utrzymanych w eleganckiej i ponadczasowej kolorystyce czerni oraz bieli,
Kabaret: przygotowanie scenki kabaretowej inspirowanej hasłem "Z igły widły",
Piosenka: wykonanie utworu w stylu "rap po naszemu" pod tytułem "Życie na wsi twarde jest".

Święto kultury i tradycji pomorskiej wsi

Wojewódzki Turniej Kół Gospodyń Wiejskich w Czarne to nie tylko konkursowa rywalizacja, ale przede wszystkim integracja i okazja do zaprezentowania potencjału pomorskich wsi.

21. edycja turnieju rozpocznie się w sobotę, 28 października o godz. 10:00 w hali sportowej przy ul. Słonecznej w Czarne. Wstęp na wydarzenie jest wolny dla całej publiczności.

Autor: Piotr Szyca
Opracowanie: Weronika Koszałka
Fot. Urząd Miasta i Gminy Czarne

CZYTAJ WIĘCEJ

Język kaszubski znika z domów. Naukowcy alarmują w Wejherowie

Fri, 23 Oct 2026 12:32:00 +0000

O tym, jak kluczowe dla przetrwania tożsamości regionalnej jest mówienie po kaszubsku na co dzień, dyskutują badacze zgromadzeni w Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie. Dwuosobowa konferencja naukowo-popularna „Kaszuby-Pomorze-Słowiańszczyzna” stała się przestrzenią do zaprezentowania najnowszych, niepokojących wyników badań nad przekazem międzypokoleniowym. Z danych przedstawionych przez ekspertów wynika wprost, że brak używania kaszubszczyzny w relacjach rodzinnych stawia przyszłość tego języka pod dużym znakiem zapytania

Alarmujące dane. Przekaz międzypokoleniowy zamiera

Kluczowym punktem obrad stała się prezentacja wniosków zawartych w pierwszym tomie publikacji „Różnorodność językowa w Polsce” pod redakcją prof. Nicole Dołowy-Rybińskiej oraz dr. Macieja Mętraka. Zaprezentowane statystyki wskazują na postępujący spadek wykorzystania języka w codziennym życiu.

„Tylko 44% do swoich własnych dzieci czy też wnuków mówiło po kaszubsku. Większość, 56%, w ogóle kaszubskiego nie używała, a mówimy tylko o tej grupie aktywnie znającej język kaszubski. To też zostało pokazane w coraz słabszych praktykach językowych, czyli najkrócej mówiąc, to gdzie, z kim i jak często kaszubski jest używany” – alarmuje o zagrożonym przekazie międzypokoleniowym prof. Nicole Dołowy-Rybińska, socjolingwistka i kulturoznawczyni.

Problem nie leży zatem wyłącznie w znajomości reguł czy słownictwa, ale przede wszystkim w zanikaniu naturalnych sytuacji komunikacyjnych w środowisku domowym.

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 23.10.2026

Szkoła nie zastąpi żywej mowy w domu

Do kwestii historycznych i współczesnych uwarunkowań odniósł się dr Artur Jabłoński, analizując m.in. praktyki tępienia języka kaszubskiego w placówkach oświatowych w okresie PRL. Ekspert zwrócił uwagę, że choć obecnie edukacja formalna pełni ważną rolę, to bez wsparcia ze strony rodziny język nie przetrwa.

„Jak sã noma Kaszëbom nie mdze chcało gôdac pò kaszëbsku, to ten jãzëk nie przéderchô na nastãpné pòkòlenia, bò to je wiedzec, że jãzëk té żëje nié jak chtos napisze jego gramatika abò słowôrz - ale żëje té, czë sã w tim jãzëku gôdô” – gôdô dr Artur Jabłońsczi, samorządowc, dzëjôcz spòłeczny i òswiatowy.

Bogaty program konferencji i promocja książki

Spotkanie w wejherowskim muzeum to nie tylko rozważania nad kondycją języka, ale również szeroki przegląd tematyki historycznej i społecznej. W trakcie prelekcji podjęto m.in. wątki kaszubskiego feminizmu oraz muzealizacji kultury kaszubskiej w Prusach Zachodnich na początku XX wieku.

Wydarzeniu towarzyszy promocja książki pod redakcją prof. Nicole Dołowy-Rybińskiej i dr. Macieja Mętraka. Drugiego dnia obrad uczestnicy pochylą się m.in. nad rolą kobiet w kształtowaniu i pielęgnowaniu kultury Kaszub.

Autor: Piotr Szyca
Opracowanie: Weronika Koszałka
Fot. Radio Kaszëbë

CZYTAJ WIĘCEJ

Będzie alternatywa dla Halloween. W Leśnicach stawiają na tradycję

Fri, 23 Oct 2026 12:14:00 +0000

W Leśnicach zamiast straszyć, wolą przypomnieć o idei zbliżających się uroczystości Wszystkich Świętych. W tej miejscowości w gminie Nowa Wieś Lęborska odbędzie się we wtorek wydarzenie, które może być alternatywą do popularnego Halloween

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 23.10.2026

Sołectwo, parafia i ochotnicza straż pożarna łączą siły w organizacji Balu Wszystkich Świętych. Gorąco zachęcają do przygotowania odpowiednich przebrań. Zbiórka we wtorek o 17.45 przy świetlicy wiejskiej w Leśnicach. Wspólną zabawę poprzedzi przemarsz z pochodniami wokół wsi.

Autor: Sylwia Bartosik
Opracowanie: Weronika Koszałka
Fot. Parafia p.w. Matki Boskiej Częstochowskiej w Leśnicach

CZYTAJ WIĘCEJ

31 naukowców UG wśród najbardziej wpływowych na świecie

Fri, 23 Oct 2026 08:10:00 +0000

Aż 31 naukowców i naukowczyń związanych z Uniwersytetem Gdańskim znalazło się w najnowszej edycji prestiżowego zestawienia Top 2% Scientists. Wyróżnienie to trafia do badaczy z całego świata, których dorobek wywiera największy wpływ na rozwój światowej nauki

Prestiżowe wyróżnienie dla badaczy z Uniwersytetu Gdańskiego

W najnowszym rankingu Top 2% Scientists doceniono znaczący wkład gdańskiego ośrodka akademickiego w rozwój globalnych badań. Obecność reprezentantów różnorodnych dyscyplin naukowych podkreśla szeroki zakres działalności badawczej Uniwersytetu Gdańskiego oraz jej realny wkład w rozwój światowej nauki.

Zestawienie obejmuje dwie kategoria tematyczne:

Zestawienie uwzględniające całokształt dorobku naukowego badacza.
Zestawienie dotyczące cytowań z ostatniego roku.

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 23.10.2026

Jak powstaje ranking Top 2% Scientists?

O zasadach i metodyce powstawania zestawienia poinformowała rzeczniczka prasowa uczelni.

„Jest ono opracowywane przez badaczy związanych z Uniwersytetem Stanforda we współpracy z Elsevier i pozwala ocenić wpływ dorobku badaczy na rozwój nauki” - wyjaśnia Magdalena Nieczuja-Goniszewska

Top 2% to międzynarodowa lista najbardziej wpływowych naukowców opracowywana na podstawie danych zgromadzonych w bazie Scopus.

Kryteria oceny dorobku badaczy

Proces wyłaniania liderów nauki opiera się na obiektywnych wskaźnikach bibliometrycznych. Przy tworzeniu rankingu uwzględnia się m.in.:

Liczbę publikacji naukowych oraz ich cytowań.
Indeks Hirscha.
Współautorstwo prac.
Pozycję autora w publikacjach.

Redakcja: Sylwia Bartosik
Opracowanie: Angelika Kummer
Fot. Uniwersytet Gdański

CZYTAJ WIĘCEJ

Różowa ławeczka w Słupsku. Symbol 10 lat wsparcia dla kobiet

Fri, 23 Oct 2026 07:01:00 +0000

Słupska Rada Kobiet obchodzi dekadę działalności. Z tej okazji w mieście stanęła wyjątkowa, różowa ławeczka z numerami pomocowymi

Słupska Rada Kobiet obchodzi jubileusz 10-lecia istnienia. Z tej okazji przed Słupskim Centrum Organizacji Pozarządowych i Ekonomii Społecznej pojawiła się charakterystyczna, różowa ławeczka. Mebel ma nie tylko przypominać o wieloletniej pracy społeczniczek, ale również pełnić bardzo praktyczną funkcję – umieszczono na nim dane kontaktowe dla osób potrzebujących wsparcia.

Dekada społecznej pracy i diagnozowania potrzeb

Słupska Rada Kobiet powstała jako społeczne ciało opiniodawczo-doradcze działające przy prezydencie miasta. Początki jej działalności wymagały dokładnego rozpoznania wyzwań, przed którymi stały mieszkanki regionu.

„Rada Kobiet powstała z inicjatywy środowisk kobiecych. W czasie ukonstytuowania się 10 lat temu jednym z pierwszych ważnych działań było przeprowadzenie badań dotyczących tego, jak kobietom żyje się w Słupsku, czego potrzebują i z jakimi trudnościami się mierzą. Zanim zaczęłyśmy proponować konkretne rozwiązania, musiałyśmy poznać rzeczywiste potrzeby mieszkanek. Rada działa społecznie i nie ma wyodrębnionego budżetu – korzystamy ze współpracy z partnerami oraz mechanizmów takich jak budżet obywatelski" – podkreśla wiceprzewodnicząca Joanna Król.

Od zdrowia i in vitro po ułatwienia dla rodziców

W pierwszych latach funkcjonowania organ skupił się na zagadnieniach związanych z opieką zdrowotną oraz wsparciem rodzin. Rada aktywnie włączała się w tworzenie miejskiego programu dofinansowania procedury in vitro, promo- wała szczepienia przeciwko wirusowi HPV dla dziewcząt i chłopców oraz wspierała edukację seksualną młodzieży. Istotnym obszarem były także konsultacje miejskie dotyczące strategii rozwiązywania problemów społecznych, w tym przeciwdziałania przemocy domowej i zapewnienia pomocy psychologicznej.

Rada wywalczyła również konkretne zmiany w infrastrukturze miejskiej, ułatwiające codzienne funkcjonowanie opiekunom z małymi dziećmi.

„Chodziło o to, żeby rodzice mieli możliwości nakarmienia bądź przewinięcia dzieci w miejscach publicznych. Może to wydawać się błahostką albo drobiazgiem, ale rodzic, który jest w przestrzeni miasta z małym dzieckiem, potrzebuje właśnie takiego wsparcia" – wyjaśnia Joanna Król.

Różowa ławeczka i solidarność kobiet

Różowa ławeczka ustawiona z okazji jubileuszu niesie za sobą jasne przesłanie i tabliczkę z motto: „Nigdy nie będziesz szła sama”. Działaczki chcą, aby każda kobieta z regionu wiedziała, gdzie szukać pomocy w momentach kryzysowych.

„Chciałybyśmy, żeby kobiety, mieszkanki naszego miasta, ale także okolic, wiedziały, że w sytuacjach problemowych jest taka instytucja jak nasza Rada Kobiet. Mogą się do nas zgłaszać, odzywać i będziemy starały się wspierać różne problemy. Na tej ławeczce pojawią się również numery pomocowe, które warto znać – zaznacza wiceprzewodnicząca.

Członkinie Rady angażują się także w ogólnopolskie inicjatywy i dyskusje dotyczące praw kobiet, wspierając m.in. akcje profrekwencyjne czy działania online towarzyszące ogólnokrajowym protestom.

Główne obchody jubileuszu połączono z wydarzeniem „Kobiety z Mocą”, które odbędzie się 24 października o 9:30 Słupskim Inkubatorze Technologicznym. Słupska Rada Kobiet zapowiada dalsze warsztaty oraz inicjatywy integrujące i wspierające lokalną społeczność.

Szkoły z Pomorza z certyfikatami „Pomorze w dialogu pokoleń”

Fri, 23 Oct 2026 06:12:00 +0000

41 placówek oświatowych z województwa pomorskiego odebrało w Redzie certyfikaty uczestnictwa w projekcie „Pomorze w dialogu pokoleń”. Inicjatywa pod patronatem Wojewody Pomorskiej miała na celu przybliżenie młodzieży wyzwań związanych ze starzeniem się społeczeństwa oraz przełamywanie barier międzypokoleniowych

Przełamywanie barier i nauka empatii w praktyce

Zmiany demograficzne stanowią jedno z najważniejszych wyzwań współczesności. Aby młode pokolenie mogło lepiej zrozumieć ich konsekwencje – nie tylko w wymiarze statystycznym, ale przede wszystkim czysto ludzkim – uczniowie wzięli udział w specjalnych warsztatach edukacyjnych.

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 23.10.2026

W trakcie zajęć młodzież miała okazję sprawdzić na własnej skórze, z jakimi trudnościami fizycznymi mierzą się seniorzy. Pomogły w tym specjalne kombinezony oraz rękawice symulujące ograniczenia ruchowe osób w podeszłym wieku.

„Na pewno ciężej niż normalna osoba młoda się porusza. Na kolanach na przykład, na nogach, szyi, klatce piersiowej. Czujemy się jak osoba starsza. Założyłam go, też mamy takie rękawiczki na rękach, gdzie na przykład jak chcemy wyciągnąć coś z portfela... Po to jest to, aby zrozumieć, że jak ta starsza osoba stoi przy kasie i to trwa trochę dłużej, abyśmy my się nie denerwowali, tylko żebyśmy zrozumieli, że tej osobie jest ciężziej.” - mówi Uczennica biorąca udział w projekcie

Dalszy rozwój programu i wsparcie dla nauczycieli

Uroczyste wręczenie certyfikatów odbyło się w Redzie podczas III Pomorskiego Kongresu Polityki Senioralnej. Organizatorzy podkreślają, że zakończenie obecnej edycji nie oznacza końca działań na rzecz integracji międzypokoleniowej.

„To jest też takie zobowiązanie, będziemy działać dalej. Na pewno będę pytać w następnych miesiącach też szkoły, które uczestniczyły w programie, a nie złożyły sprawozdania i nie otrzymają dziś certyfikatów, co się stało. I też będziemy starali się wspierać te szkoły, które otrzymały certyfikat, aby miały możliwość też rozwijania kadry, no bo to nie jest łatwe mówić o starzeniu. Też nauczyciele muszą być do tego przygotowani.” – mówi dr Anita Richert-Kaźmierska

Pomorski Kongres Polityki Senioralnej był wydarzeniem dwudniowym – dzień przed uroczystościami w Redzie obradowano w Starogardzie Gdańskim.

Autor: Piotr Szyca
Opracowanie: Agnieszka Łukasik
Fot. Pomorski Urząd Wojewódzki

CZYTAJ WIĘCEJ

Dariusz Majkowski zdobywa Kaszubską Nagrodę Literacką

Fri, 23 Oct 2026 06:00:00 +0000

Dariusz Majkowski zdobył Kaszubską Nagrodę Literacką za powieść fantasy „Pòd òkã Jastrë. Wòjna”. Wyróżnienie wręczono podczas gali Pomorskiej Nagrody Literackiej „Wiatr od Morza” w Gdańsku

Prestiżowy sukces literatury w języku kaszubskim

Kaszubska Nagroda Literacka to jedno z najważniejszych wyróżnień przyznawanych za wybitne osiągnięcia pisarskie w języku kaszubskim oraz za całokształt twórczości. W tej edycji kapituła postanowiła docenić dzieło reprezentujące stosunkowo nowy i dynamicznie rozwijający się gatunek na lokalnej scenie wydawniczej.

Nagrodzona powieść „Pòd òkã Jastrë. Wòjna” autorstwa Dariusza Majkowskiego to druga część cyklu fantasy. Autor sprawnie przenosi czytelników do bogatego świata mitycznych postaci oraz pomorskich legend, łącząc lokalną tożsamość z nowoczesną formą literacką.

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 23.10.2026

Były redaktor Radia Kaszëbë z kolejnym sukcesem

Laureat od lat mocno angażuje się w rozwój i promocję regionalnego piśmiennictwa. Dariusz Majkowski w przeszłości pełnił funkcję redaktora naczelnego miesięcznika „Pomerania” oraz był redakcyjnym kolegą zespołu Radia Kaszëbë. Jest również autorem i współautorem cenionych pozycji, takich jak „Przigòdë Remùsa. Na pùstkòwiu” czy popularna seria wydawnicza „Werónka”.

Pomorska Nagroda Literacka „Wiatr od Morza” przyznana

Uroczysta gala w Gdańsku stała się świętem całej pomorskiej kultury. Obok Dariusza Majkowskiego prestiżowe wyróżnienia odebrali także inni wybitni twórcy związani z naszym regionem. Wśród laureatów znaleźli się:

Stefan Chwin
Marek Górlikowski
Tomasz Słomczyński
Bożena Ptak
Monika Ksieniewicz-Mil

Autor: Sylwia Bartosik
Opracowanie: Agnieszka Łukasik
Fot. Samorząd Województwa Pomorskiego

CZYTAJ WIĘCEJ

Słupsk: Jak bezpiecznie działać w kryzysie? Spotkanie dla mieszkańców

Thu, 22 Oct 2026 10:54:00 +0000

Mieszkańcy Słupska będą mogli dowiedzieć się, jak reagować w sytuacjach zagrożenia oraz jak prawidłowo spakować plecak ewakuacyjny. W piątek o godzinie 17:00 w Auli Katedry Bezpieczeństwa Narodowego Uniwersytetu Pomorskiego odbędzie się otwarte i bezpłatne spotkanie edukacyjne poświęcone ochronie ludności, obronie cywilnej oraz cyberbezpieczeństwu

Edukacja dla bezpieczeństwa mieszkańców

Inicjatywa organizowana wspólnie przez miejski samorząd oraz Uniwersytet Pomorski w Słupsku ma na celu podniesienie świadomości obywatelskiej w zakresie reagowania na różnorodne sytuacje kryzysowe. Uczestnicy wydarzenia zdobędą praktyczną wiedzę, która przydaje się zarówno podczas nadzwyczajnych zdarzeń, jak i w codziennym życiu.

Program spotkania obejmuje szeroki zakres tematyczny: od podstaw obrony cywilnej i zasad pierwszej pomocy, przez zagadnienia związane z cyberbezpieczeństwem, aż po praktyczne wskazówki dotyczące przygotowania wyposażenia na wypadek nagłej ewakuacji.

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 22.10.2026

Świadomość i umiejętności kluczem do bezpieczeństwa

Organizatorzy podkreślają, że odporność społeczności na zagrożenia zależy przede wszystkim od przygotowania każdego z mieszkańców.

„Nic nas tak nie wzmacnia jak właśnie wiedza i umiejętności, a bezpieczeństwo i szeroko rozumiana ochrona ludności to oczywiście świadomość, to wiedza, to umiejętność reagowania w sytuacjach trudnych, sytuacjach zagrożenia kryzysu, nie tylko tego, co kojarzy się nam oczywiście z zagrożeniem militarnym, ale też z naszym bezpieczeństwem takiego życia codziennego bądź zderzenia się z zjawiskami czy wydarzeniami, które możemy spotkać każdego dnia.” - mówi Monika Rapacewicz

Praktyczne informacje dla uczestników

Wydarzenie ma charakter otwarty i nie wymaga wcześniejszej rejestracji. Prelekcje oraz pokazy praktyczne rozpoczną się w piątek o godzinie 17:00 w Auli Katedry Bezpieczeństwa Narodowego Uniwersytetu Pomorskiego w Słupsku. Udział w spotkaniu jest całkowicie bezpłatny.

Autor: Piotr Szyca
Opracowanie: Agnieszka Łukasik
Fot. Uniwersytet Pomorski w Słupsku

CZYTAJ WIĘCEJ

Wyższe podatki i opłaty śmieciowe w gminie Sierakowice

Thu, 22 Oct 2026 10:42:00 +0000

Mieszkańcy gminy Sierakowice od stycznia zapłacą więcej za nieruchomości oraz wywóz śmieci. Decyzję o podwyżkach podjęli radni podczas ostatniej sesji. Samorząd tłumaczy wzrost opłat rosnącymi kosztami systemu gospodarowania odpadami oraz koniecznością zabezpieczenia funduszy na nowe inwestycje drogowe

Wzrosną stawki podatku od nieruchomości

Od nowego roku mieszkańców oraz przedsiębiorców działających na terenie gminy Sierakowice czekają wyższe opłaty za nieruchomości. Podatek od budynków mieszkalnych wzrośnie o 10 groszy za metr kwadratowy, natomiast właściciele domków letniskowych zapłacą o 30 groszy więcej.

Największą zmianę odczują osoby prowadzące działalność gospodarczą – w tym przypadku stawka wzrośnie o 1 złotą za metr kwadratowy. Podwyżki mają zasilć budżet gminy i umożliwić realizację kluczowych przedsięwzięć infrastrukturalnych.

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 22.10.2026

Środki na inwestycje drogowe zamiast nowych kredytów

Jak wyjaśniał podczas obrad wójt gminy Sierakowice, pozyskane z podwyżek fundusze zostaną przeznaczone głównie na rozbudowę i modernizację lokalnej sieci dróg. Samorząd chce w ten sposób uniknąć zaciągania kolejnych zobowiązań finansowych.

„Potrzeba nam pewnych pieniędzy na prowadzenie kolejnych inwestycji, których na dzisiaj w trakcie już mamy, jeżeli chodzi o pewne koncepcje, projekty, uzgodnienia, mamy kilkanaście i chciałbym, abyśmy tu w tym kierunku poszli. Nie podwyższając tego podatku, gmina po prostu nie będzie miała dodatkowych środków, a też nie zamierzamy póki co zaciągać kolejnego kredytu.”- mówi Mirosław Kuczkowski, wójt gminy Sierakowice

Droższy wywóz odpadów od stycznia

To nie jedyne podwyżki, z którymi muszą liczyć się mieszkańcy. Z początkiem roku wzrośnie także tzw. opłata śmieciowa. Miesięczna stawka za odbiór odpadów komunalnych od jednej osoby podniesie się o 5 zł i wyniesie 39 złotych. Przedstawiciele samorządu podkreślają, że decyzja ta jest bezpośrednią konsekwencją stale rosnących kosztów utrzymania całego systemu gospodarowania odpadami.

Autor: Sylwia Bartosik
Opracowanie: Agnieszka Łukasik
Fot. Adobe Stock

CZYTAJ WIĘCEJ

Wiktor Sas z Przechlewa zaśpiewa na Eurowizji Junior!

Thu, 22 Oct 2026 10:30:00 +0000

14-letni Wiktor Sas z Przechlewa reprezentuje Polskę na Eurowizji Junior na Malcie. Występ zwycięzcy programu „The Voice Kids” z utworem „Gravity” zaplanowano na najbliższą sobotę o godzinie 21:00. Transmisję wydarzenia zapowiedziała stacja TVP2

Młody talent z Przechlewa podbija europejską scenę

Występ na Eurowizji Junior na Malcie to kolejny ważny krok w karierze utalentowanego nastolatka. Wiktor Sas zyskał szeroką rozpoznawalność w maju tego roku, kiedy wygrał popularny program muzyczny „The Voice Kids”. Podczas sobotniego finału reprezentant Polski wykona dynamiczny utwór „Gravity”, który opowiada o samodzielności, determinacji oraz pokonywaniu życiowych przeciwności.

Na maltańskiej scenie wokalista nie będzie sam. Podczas występów towarzyszyć mu będzie grupa czterech tancerek, które dopełnią oprawę wizualną utworu.

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 22.10.2026

Ostatnie przygotowania i próby na Malcie

Przed finałowym występem młodzi artyści mają za sobą intensywny czas próby technicznych i kamerowych. Jak podkreślają bliscy wokalisty, mimo napiętego grafiku i widocznej tremy, 14-latek potrafi w pełni opanować emocje tuż po wejściu na scenę.

„Przygotowania są, jest ich bardzo, bardzo dużo. Wygląda to świetnie. Dzieci się świetnie bawią, no ale przy tym oczywiście ciężko pracują. Wygląda to bardzo spektakularnie, zresztą państwo zobaczycie. Na pewno jest ta trema i widać w pewnych momentach tę tremę u Wiktora, ale on ją opanowuje. On w ogóle ma tak jak on sam o tym mówi, że on ma coś takiego, że jak wychodzi na scenę, no nic się tam wtedy już innego nie liczy, tylko to, żeby on zaśpiewał po prostu najlepiej, jak potrafi. I on to robi. On się na scenie czuje bardzo swobodnie”. - mówi Anita Sas, mama Wiktora

Kiedy oglądać występ reprezentanta Polski?

Finałowy koncert Eurowizji Junior rozpocznie się w sobotę o godzinie 21:00. Wydarzenie będzie transmitowane na żywo na antenie TVP2.

Autor: Piotr Szyca
Opracowanie: Agnieszka Łukasik
Fot. Telewizja Polska

CZYTAJ WIĘCEJ

Wejherowo: O roli kobiet na konferencji „Kaszuby-Pomorze-Słowiańszczyzna"

Thu, 22 Oct 2026 09:23:00 +0000

O roli kobiet na Kaszubach, dawnym hafcie, emancypacji i mitycznych istotach będą dyskutować naukowcy z całej Polski. W piątek w Wejherowie rozpoczyna się V edycja konferencji naukowo-popularnej „Kaszuby-Pomorze-Słowiańszczyzna. Historia, kultura, języki”. Dwudniowe wydarzenie w Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej jest otwarte dla wszystkich mieszkańców i pasjonatów regionu

Dwa dni debat o tożsamości regionu

Organizowana w Wejherowie konferencja to jedno z najważniejszych wydarzeń naukowych w regionie, poświęconych dziedzictwu kulturowemu i językowemu. Program tegorocznej edycji koncentruje się przede wszystkim na działalności oraz wizerunku kobiet w historii i tradycji kaszubskiej. Wstęp na wszystkie panele dyskusyjne oraz towarzyszące im promocje książek jest całkowicie wolny.

Badacze z ośrodków akademickich z całego kraju przyjrzą się m.in. historycznej roli kobiet w społeczności lokalnej, ich twórczości artystycznej, tradycjom haftu kaszubskiego, a także procesom emancypacyjnym. Nie zabraknie również odniesień do wierzeń ludowych i postaci kobiecych w słowiańskiej mitologii.

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 22.10.2026

Unikalna okazja do rozmowy z ekspertami

Wydarzenie stanowi wyjątkową przestrzeń wymiany wiedzy pomiędzy naukowcami a mieszkańcami regionu. Jak podkreślają organizatorzy, konferencja umożliwia bezpośredni kontakt z najnowszymi wynikami badań, które rzadko trafiają do masowych publikacji.

„Po prostu spotkanie z różnymi poglądami na temat Kaszub, różnymi obrazami tego, jak są Kaszuby, no i też po prostu dowiedzenie się czegoś więcej o Kaszubach. Czegoś, z czego nie można wyciągnąć z gazety czy z jakiejś popularnej książki, tylko właśnie można doświadczyć, można zadać pytanie. Więc naprawdę jest to okazja też do spotkania właśnie z ludźmi, którzy się zajmują Kaszubami.” - mówi dr Mateusz Szuba, Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej

Wykłady również po kaszubsku

Istotnym elementem wydarzenia będzie żywy język regionalny. Część prelekcji i dyskusji zostanie przeprowadzona w języku kaszubskim, co podkreśla unikalny, lokalny charakter obrad.

V edycja konferencji „Kaszuby-Pomorze-Słowiańszczyzna. Historia, kultura, języki” rozpoczyna się w piątek o godzinie 9:00 w siedzibie Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej przy ul. Zamkowej 2a w Wejherowie. Spotkania potrwają dwa dni.

Autor: Sylwia Bartosik
Opracowanie: Agnieszka Łukasik
Fot. Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko Pomorskiej w Wejherowie

CZYTAJ WIĘCEJ

Kaszubskie tablice w gminie Studzienice. Wójt zapowiada kampanię

Thu, 22 Oct 2026 08:00:00 +0000

W gminie Studzienice ruszy kampania informacyjna o kaszubskich tablicach. Wójt Bogdan Ryś chce, by nowe znaki stanęły już latem. „Chcemy jeszcze bardziej uwypuklić naszą kaszubskość" - mówił w Radiu Kaszëbë

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 22.10.2026

Powrót do pomysłu z 2021 roku. Długie wieczory sprzyjają rozmowom

Samorząd Studzienic po raz drugi podejmuje formalne starania o wprowadzenie kaszubskich nazw miejscowości we wszystkich 11 sołectwach. Pierwsze podejście miało miejsce jesienią 2021 roku, kiedy Rada Gminy podjęła uchwałę o konsultacjach, a wójt wydał stosowne zarządzenie. Ze względu na prowadzenie procedury głównie w formie internetowych ankiet, udział mieszkańców okazał się zbyt niski, by pozytywnie zakończyć cały proces.

Obecnie władze gminy porządkują i weryfikują dokumentację z poprzedniego naboru. Choć tegoroczne rozmowy przy okazji zebrań wiejskich poświęconych funduszowi sołeckiemu pokazały, że mieszkańcy są przychylni pomysłowi, frekwencja wciąż nie była wysatrczająca. Samorząd zamierza wykorzystać nadchodzące miesiące na bezpośrednie działania informacyjne.

„Trzeba bardziej nagłośnić temat, a długie, jesienne wieczory będą temu sprzyjać. Twierdzę też, że może za mało się jeszcze o tym rozmawia, że to zbyt mało jeszcze jest tej świadomości dotarcia do mieszkańców naszej gminy, którzy są tym zainteresowani albo też, żeby rozwiać pewne wątpliwości i też pokazać, co jest istotne, co jest ważne. Dlatego ta forma kampanii będzie w ten sposób przeprowadzana właśnie przy użyciu naszego Facebooka, strony Gminy Studzienice, poprzez też sołtysów – tłumaczy na antenie Radia Kaszëbë Bogdan Ryś, wójt gminy Studzienice.

Sołtysi, sieć i wsparcie eksperckie

Nowa strategia zakłada rezygnację z wyłącznie cyfrowego zbierania głosów na rzecz bezpośredniego zaangażowania liderów lokalnych społeczności. Kluczową rolę w procesie mają odegrać sołtysi, którzy podczas regularnych spotkań w urzędzie otrzymają niezbędne materiały edukacyjne do przekazania mieszkańcom.

SŁUCHAJ: Gość Dzień Dobry Kaszuby: „Bogdan Ryś: Wprowadzenie kaszubskich tablic w gminie Studzienice".

Do przygotowania kampanii włączone zostaną również doświadczenia innych kaszubskich samorządów oraz wsparcie merytoryczne Łukasza Grzędzickiego z Urzędu Marszałkowskiego Województwa Pomorskiego. Działania te mają na celu dokładne wyjaśnienie procedury formalnej oraz rozwianie wątpliwości dotyczących m.in. ewentualnych wymian dokumentów osobistych, które przy wprowadzaniu dodatkowych nazw nie są wymagane.

Nauka kaszubskiego częścią strategii

Plan montażu tablic wpisuje się w szerszą strategię podtrzymywania dziedzictwa kaszubskiego. Widać to również w edukacji kaszubskiej. W trzech gminnych szkołach podstawowych na lekcje języka kaszubskiego uczęszcza obecnie aż 286 uczniów. Oznacza to, że blisko 67% wszystkich dzieci w gminie poznaje język, historię i tradycje Kaszub.

Lekcje języka kaszubskiego odbywają się we wszystkich trzech gminnych szkołach podstawowych:

Szkole Podstawowej im. Ks. Antoniego Peplińskiego w Studzienicach,
Szkole Podstawowej im. Tajnej Organizacji Wojskowej „Gryf Pomorski” w Półcznie,
Szkole Podstawowej w Ugoszczy.

Finansowanie z budżetu państwa i korzyści promocyjne

Jednym z najczęściej powielanych mitów w gminie jest przekonanie o konieczności wydatkowania środków z lokalnego budżetu na zakup nowych znaków. Tymczasem procedura finansowania dwujęzycznego oznakowania w gminach wpisanych do rejestru gmin, na których terenie używany jest język pomocniczy, jest w całości pokrywana z budżetu państwa.

„Koszt posadowienia tych tablic dwujęzycznych jest kosztem budżetu państwa, a nie budżetu gminy. No my ewentualnie później tylko z tego tytułu możemy korzystać jako promocja, jako też pokazanie naszej tożsamości i o to też generalnie właśnie chodzi w tym wszystkim w momencie wprowadzenia tablic dwujęzycznych, żeby jeszcze bardziej uwypuklić naszą kaszubskość, a ona jest bardzo obfita i ogromna. Gmina Studzienice leży na Kaszubach i jest gminą kaszubską – podkreśla wójt Bogdan Ryś.

Kaszubska tożsamość jest już widoczba w przestrzeni publicznej gminy – przykładem może być uszyta w Ugoszczy najdłuższa kaszubska flaga. „Potrzebujemy więcej takich symboli" - podkreśla wój. „Chcemy, żeby język kaszubski w naszej gminie żył" - dodaje. Dwujęzyczne tablice chciałby widzieć już latem.

Redakcja: Sylwia Bartosik, Rafał Prokop, Katarzyna Sudoł
Opracowanie: Weronika Koszałka
Fot. ilustracyjne

CZYTAJ WIĘCEJ

Pucka Orkiestra Dęta świętuje 75-lecie. Będzie wielki koncert!

Thu, 22 Oct 2026 07:35:00 +0000

Pucka Orkiestra Dęta obchodzi w tym roku wyjątkowy jubileusz 75-lecia istnienia. Z tej okazji muzycy zapraszają wszystkich mieszkańców i sympatyków na urodzinowy koncert, który odbędzie się w sobotę, 24 października o godzinie 17:00 w Pucku. Artyści przygotowali bogaty program artystyczny, a wstęp na to wydarzenie jest całkowicie wolny

75 lat muzycznej tradycji w Pucku

Pucka Orkiestra Dęta od trzech ćwierćwieczy stanowi nieodłączny element życia kulturalnego i społecznego całego regionu. Zespół regularnie uświetnia lokalne uroczystości patriotyczne oraz religijne, a także organizuje popularne plenerowe występy, które przyciągają rzesze słuchaczy. Jubileuszowy występ będzie podsumowaniem wieloletniej pracy orkiestry oraz okazją do wspólnego świętowania z publicznością.

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 22.10.2026

Wyjątkowy repertuar i jubileuszowe emocje

Muzycy przygotowali na ten wieczór specjalny zestaw utworów, który ma połączyć wielopokoleniową widownię i zaprezentować pełen wachlarz ich możliwości wykonawczych.

„Przygotowaliśmy dla Was wyjątkowy program muzyczny, pełen emocji, wspomnień i porywających melodii” – zapowiadają członkowie Puckiej Orkiestry Dętej.

Jak podkreślają artyści, nadchodzące wydarzenie to idealny wieczór zarówno dla wieloletnich fanów, jak i dla osób, które dopiero chcą poznać ich muzyczną rodzinę.

Szczegóły wydarzenia: gdzie i kiedy?

Jubileuszowy koncert odbędzie się w sobotę, 24 października o godzinie 17.00. Na miejsce wydarzenia wybrano salę gimnastyczną Powiatowego Ośrodka Sportu Młodzieżowego w Pucku. Organizatorzy podkreślają, że wstęp na koncert jest darmowy, a wydarzenie ma charakter otwarty dla wszystkich chętnych.

Redakcja: Sylwia Bartosik,
Opracowanie: Agnieszka Łukasik
Fot. Pucka Orksitra Dęta

CZYTAJ WIĘCEJ

Sercem Luzina jest biblioteka. Gminna placówka ma już 90 lat

Thu, 22 Oct 2026 06:31:00 +0000

Gminna Biblioteka Publiczna w Luzinie obchodzi jubileusz 90-lecia. Placówka powstała z głodu polskiego słowa w 1936 roku. „To serce Luzina" - mówiła na antenie Radia Kaszëbë dyrektor Krystyna Kotłowska

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 22.10.2026

Księgozbiór pod dachem kościoła

Gminna Biblioteka Publiczna w Luzinie ma za sobą niemal wiek historii, która rozpoczęła się 13 września 1936 roku. Oficjalne otwarcie nastąpiło w Wejherowie z inicjatywy lokalnych społeczników. Do jej powstania przyczynili się m.in. pierwszy bibliotekarz Feliks Dampc, leśniczy Józef Wilczek oraz młody wówczas Gerard Labuda, późniejszy wybitny profesor i historyk. Pierwotny księgozbiór liczył zaledwie około 400 wolumenów, umieszczonych w bezpłatnie udostępnionej izbie Franciszka Rybakowskiego przy ulicy Kościelnej.

„Biblioteka jest sercem Luzina" - mówiła na antenie Radia Kaszëbë dyrektor Krystyna Kotłowska

„Nasza biblioteka powstała dzięki mieszkańcom i od 90 lat pozostaje miejscem dla ludzi. Powstała w zasadzie z potrzeby serca i z potrzeby kontaktu z polską książką. Książka pomagała zachować tożsamość, polskość, polski język, więc miała bardzo dużą wagę. Teraz może czasami nie doceniamy tego, bo mamy ją dostępną na tu i teraz – wspomina na antenie Radia Kaszëbë Krystyna Kotłowska, dyrektorka Gminnej Biblioteki Publicznej w Luzinie.

Wraz z wybuchem II wojny światowej placówka musiała zaprzestać oficjalnej działalności, a Feliks Dampc podjął starania o uratowanie zgromadzonych zbiorów. Tomy spakowano do worków i ukryto pod sceną widowiskową. Gdy okazało się, że zagraża im wilgoć, przeniesiono je na sklepienie lokalnego kościoła. Po aresztowaniu proboszcza, w obliczu ryzyka rewizji, księgozbiór nocą rozproszono po domach mieszkańców. Mimo zakazów okupanta książki krążyły między mieszkańcami Luzina, dzięki czemu instytucja przetrwała wojnę w rękach czytelników.

SŁUCHAJ: Rozmowa Na Widnikù Kaszëbë: „Schronienie dla słowa / Krystyna Kotłowska o sile wspólnoty".

Dawny kościół ewangelicki i wielofunkcyjne centrum aktywności

Obecnie siedzibą instytucji jest dawny kościół ewangelicki. Mimo ograniczeń lokalowych instytucja prowadzi szeroki wachlarz zajęć edukacyjnych oraz integracyjnych dla dzieci, młodzieży i dorosłych. W harmonogramie znajdują się m.in. warsztaty z robotyki, zajęcia matematyczne, spotkania teatru regionalnego, TUS (Trening Umiejętności Społecznych), joga, a także warsztaty fotograficzne dla kobiet oraz sesje Mobilnego Uniwersytetu Ludowego.

„Biblioteka jest sercem Luzina. Mamy tylko jedno pomieszczenie, więc tak musimy godziny dopasowywać, ale biblioteka żyje cały czas" – podkreśla Krystyna Kotłowska.

Placówka rozwija tradycję głośnego czytania i debat. Najbliższym wydarzeniem skierowanym do lokalnej społeczności są konsultacje wokół tematu tradycyjnego wesela na Kaszubach, połączone z dzieleniem się wspomnieniami mieszkańców. Spotkanie zaplanowano na najbliższą sobotę, 24 paźdiernika, o godzinie 17:30 w siedzibie biblioteki.

Redakcja: Sylwia Bartosik, Kalina Janczewska
Opracowanie: Weronika Koszałka
Fot. Gminna Biblioteka Publiczna w Luzinie

CZYTAJ WIĘCEJ